غدیر خم در اظهار امیر ‏المؤمنین

غدیر خم در بیان امام علی علیه السلام

یکی از ایرادهایی که مخالفان شیعه در مورد ی ولایت و امامت بلافصل امیرالمؤمنین علی علیه السلام مطرح می کنند این است که خود امام علی (علیه السلام) اینشکلی که شیعیان باور می دارند ادعای امامت و خلافت نداشت. اگه او واقعاً به وضع موجود اعتراض داشت، باید اعتراض خود را به صورت جدی مطرح و پیگیری می کرد؛ درحالی که نه تنها ایشان دادخواهی ای نداشتند بلکه با بیعت و همکاری خود، خلفای وقت خود را تأیید هم کردند.

حامد خوشحال/دانشجوی دکترای مبانی نگاه ای اسلام-

این سخن صحیح هست که حضرت امیر می توانست با توسل به زور و توانایی حیدری خود، حق غصب شده ی خود را پس بگیرد؛ ولی علی رغم این قابلیت، برای احقاق حق غصب شده ی خویش و برای کسب کردن زمام حکومت، دست به هر کاری نزد و به هر گران تلاش نکرد که حق غصب شده ی خویش را بازیابد.
علت این کوتاه آمدن، حفظ مصلحت عمومی جامعه ی اسلامی و پیش گیری از تفرقه در سیستم نوپای اسلامی بود که تبیین این مطلب مقامی دیگر می طلبد. ولی در جوار این خویشتن داری بزرگوارانه، حضرت تمام تلاش خود را به کار بست تا بدون صدمه زدن به اتحاد و انسجام امّت اسلامی، حق الهی خود را احیا کند و اجازه نداد حق و باطل برای حق طلبان مشتبه شود. حضرت هیچوقت درمقابل وضع موجود، سکوت نکرد؛ بلکه از هر مجالی برای اطلاع دادن و برملا کردن فتنه و انحراف بهره گرفت و از طریق گفت و گو و نامه نویسی با خلفا و بزرگان و از طریق نطق و مصاحبه های بارز و پنهان با توده ی مردمان، حق و باطل را بارز ساخت و به همه نمایاند که اگه سکوت کرده است، از روی رضایت نمی باشد.
در این مقاله چندین نمونه از این سخنان را که به داستان غدیر خم اشاره کند، اظهار می کنیم:

آیا واقعا می دانید راه خدا چه چیزی است و نماد بارز و نمایاننده ی آن راه کیست؟ من آن صراط خدایم که اگه کسی آن را با طاعت حق نپیماید، در آتش افکنده شود. من راه اویم که برای تبعیت مردمان بعد از پیامبر اکرم(صلی الله و علیه وآله) گماشته شده ام. من تقسیم کننده ی بهشت و دوزخم. من حجت خدا بر تبهکاران و نیکوکارانم. من نورالانوارم...»

امام علی(علیه السلام) در مسجد پیامبر (صلی الله و علیه وآله) در مورد ی داستان غدیر سخن نقل میکرد که بشیر بن سعد انصاری گفت: اگه پیش از بیعت انصار با ابی بکر، آنان این حدیث را از تو شنیده بودند، کسی در شایستگی تو برای خلافت اختلاف نمی کرد. حضرت فرمود: «آیا واقعا با عقل و خرد سازگار بود که من پیکر پاک رسول خدا را ول کرده، پیش از خاک واگذار کنی آن، برای چالش در حاکمیت، از خانه بیرون؟!

به خدا سوگند از کسی که خودش را نامزد خلافت کرد و با ما خاندان پیامبر در افتاد و حق ما را دزدید و مثل شما آن را برای خود حلال و روا شمرد، هیچوقت نهراسیدم و به درستی می دانستم که رسول گرامی واقعیت را برای مردمان اظهار کرده و برای کسی جای شبهه و عذری نگذارده بود. کسانی که این سخن پیامبر را در غدیر خم شنیده اند، به خدا سوگندشان می دهم به آن شهادت دهند! آن جا که فرمود: هر کس که من مولا و رهبر اویم، این علی مولا و پیشوای او است. پروردگارا دوستداران و پذیرندگان ولایتش را بپسند و در کاور ولایت خود بگیر و مخالفانش را دشمن بدار. یارانش را کمک منتقل کن و تنهاگذارندگانش را تنها بگذار!.»
زندگی کند بن ارقم نقل میکند: دوازده تن از کسانی که نشان افتخار حضور در جنگ بدر را داشتند سخن امام را گواهی کردند و من هم این حدیث را از پیامبر شنیده بودم ولی آن را کتمان کردم و شهادت ندادم. از این رو، علی(علیه السلام) مرا نفرین کرد و نابینا شدم.(۱)

در حدیثی دیگر عامر بن واثله نقل میکند: روزی که گروه شش نفره ی خلیفه دوم برای تعیین خلیفه در منزل وی گرد آمدند، من همراه امام علی(علیه السلام) بودم و شنیدم که به آنان چنین گفت: «استدلالی قادر بر حقانیت خودم دارم که عرب و عجم توان رد کردن آن را ندارد... شما را به خدا سوگند می دهم، آیا واقعا بین شما کسی جز من هست که رسول خدا در مورد اش چنین فرموده باشد: «من کنت مولاه فعلی مولاه. اللهم وال من والاه و عاد من عاداه»؟
نقل کردند: «نه، هیچوقت!» ولی با این همه حق او را به یغما بردند!(۲)
در حدیثی دیگر رفاعة به گفته پدرش از پدربزرگش نقل میکند: در جنگ جمل من با امام علی (علیه السلام) همراه بودم که فردی را دنبال طلحه فرستاد و او را فرا خواند. وقتی وی پیش حضرت آمد به او فرمود: «تو را به خدا سوگند، آیا واقعا این جمله «من کنت مولاه فعلی مولاه. اللهم وال من والاه و عاد من عاداه» را از پیامبر نشنیده ای؟» وی جواب داد: «آری». حضرت سؤال کرد: «پس به چه دلیل به جنگ من برخاسته ای؟» طلحه گفت: «این سخن را از یاد برده بودم». رفاعه نقل میکند: بعد از این گفت و گو طلحه از صحنه ی جنگ رانده شد.(۳)

این سخن صحیح هست که حضرت امیر می توانست با توسل به زور و توانایی حیدری خود، حق غصب شده ی خود را پس بگیرد؛ ولی علی رغم این قابلیت، برای احقاق حق غصب شده ی خویش و برای کسب کردن زمام حکومت، دست به هر کاری نزد و به هر گران تلاش نکرد که حق غصب شده ی خویش را بازیابد

پیش بینی امیرالمومنین نسبت به ردکنندگان غدیر

در حدیثی دیگر جابر بن عبد الله انصاری نقل میکند: روزی علی بن ابیطالب (علیه السلام) برای مؤمنان سخن گفت و بعد از حمد و ستایش خدای سبحان چنین فرمود: «ای مردمان، پیش این منبر چهار نفر از یاران پیامبر(صلی الله و علیه وآله) حضور دارند: انس بن مالک و براء بن عازب و اشعث بن قیس کندی و خالد بن یزید بجلی.»
بعد از آن رو به انس کرد و فرمود: «اگه از رسول خدا شنیده ای که فرمود: «من کنت مولاه فهذا علی مولاه» ولی امروز بدان گواهی ندهی، خدا پیش از آمدن فوتت، تو را به مریضی پیسی مبتلا سازد، بگونه ای که همه سرت را فراگیرد و عمامه ات آن را پنهان نکند!»
آن گاه خطاب به اشعث فرمود: «اما تو ای اشعث، اگه این سخن پیامبر را شنیده ای و امروز به ولایت من گواهی ندهی، خدا تو را پیش از فوتت نابینا سازد!»

بعد از آن به خالد بن یزید فرمود: «اما تو ای خالد، اگه از رسول خدا این سخن را شنیده ای و آن را میپوشانی، خدا تو را به مرگ جاهلیت بمیراند!»
آن گاه رو به براء کرد و فرمود: «اما تو ای براء بن عازب، اگه تو هم این سخن را از پیامبر شنیده ای ولی آن را کتمان می کنی، خدا مرگ تو را در دیاری که از آن هجرت کرده ای گذارد!»
جابر نقل میکند: «به خدا سوگند، انس را با چشم خود نگاه کردم که از منطقه ی سرش به مریضی پیسی مبتلا شده بود و هرچه می کوشید تا لکه های آن را با عمامه اش پنهان بکند قادر نمیبود. هم چنین اشعث بن قیس را نگاه کردم که هر دو چشمش کور شده بود. هم خالد بن یزید مُرد و خانواده اش او را در گوری که در منزل خودش کندند دفن کردند؛ ولی هنگامی که اهالی قبیله اش کِنده از فوتش آگاه شدند، به سنت جاهلیت در جوار منزلش گرد آمدند و اسبان و شتران را در آن جا پی کردند. هم چنین معاویه براء بن عازب را که اهل کشور یمن بود و از آن جا به حجاز هجرت کرده بود، برای فرمانداری به کشور یمن فرستاد و در همان جا هم مرد.»(۴)

حضرت در مورد ی رسوم عید غدیر مواردی را اظهار می کند و به مردمان پیشنهاد می فرماید که در این روز پاک و معطر باشید و این عید را ضیافت بگیرید و به خانواده و اطرافیان هدیه بدهید و به نیازمندان زیادتر دقت دارید و در این روز روزه بگیرید و در حد توان اطعام و انفاق داشته باشید

خطبه امیرالمومنین در روز غدیر

حضرت امیرالمؤمنین (علیه السلام) در وقت حکومتش هم در مورد ی غدیر خم بارها حرف فرموده است. یک بار که روز جمعه و عید غدیر با هم مصادف شده بودند، حضرت در خطبه های نماز جمعه به طور مفصل در مورد ی حماسه ی عظیم غدیر نطق فرموده است که قسمتهای کوتاهی از آن نطق را به تقطیع میگوییم:
«... خدا در آن روز دینش را به کمال آراست و چشمان پیامبر و مؤمنان و طرفداران او را روشن ساخت و آن چه بعضی از شما گواه آن بودید و خبرش به بعضی دیگرتان رسیده است، در آن روز رخ داد و سخن نیکوی خدا بر صبرپیشگان به انتها رسید. بدین سان آن چه را فرعون و هامان و قارون و سپاهیانشان ساخته بودند، خدای قهار در هم کوبید و قصرهایشان را تباه ساخت. (خوانندگان محترم با ژرف گریه نکن در زوایای مختلف تاریخ صدر اسلام، مصادیق فرعون و هامان و قارون را که اشاره ی رازگونه ای به خلفای سه گانه دارد، به درستی درمی پیدا کنند!)
... ای مؤمنان، بدانید اینکه خداوند فرموده است: «ان اللهَ یُحِبُّ الذین یُقاتِلونَ فی سبیلِهِ صَفّاً کَاَنّهم بُنیانٌ مرصوصٌ(صف،۶۱)» آیا واقعا می دانید راه خدا چه چیزی است و نماد بارز و نمایاننده ی آن راه کیست؟ من آن صراط خدایم که اگه کسی آن را با طاعت حق نپیماید، در آتش افکنده شود. من راه اویم که برای تبعیت مردمان بعد از پیامبر اکرم(صلی الله و علیه وآله) گماشته شده ام. من تقسیم کننده ی بهشت و دوزخم. من حجت خدا بر تبهکاران و نیکوکارانم. من نورالانوارم...»

رسوم غدیر از زبان صاحب غدیر

در ذیل، حضرت در مورد ی رسوم عید غدیر مواردی را اظهار می کند و به مردمان پیشنهاد می فرماید که در این روز پاک و معطر باشید و این عید را ضیافت بگیرید و به خانواده و اطرافیان هدیه بدهید و به نیازمندان بیشتر دقت دارید و در این روز روزه بگیرید و در حد توان اطعام و انفاق داشته باشید.(۵)

پی نگاشت ها :
۱. الاحتجاج، ج ۱، ص ۱۸۶؛ الامامة و السیاسة، ص ۲۹؛ بحارالانوار، ج ۲۸، ص ۱۸۵
۲. کتاب سلیم بن قیس، ص ۶۴۱، ح ۱۱؛ فرائد السمطین، ج ۱، ص ۳۱۲، ح ۲۵۰؛ الغدیر، ج ۱، ص ۱۶۳
۳. المستدرک، ج ۳، ص ۴۱۹، ح ۵۵۹۴؛ المناقب، خوارزمی، ص ۱۸۲، ح ۲۲۱؛ مروج الذهب، ج ۲، ص ۳۸۲
۴. الخصال، باب ۴، ص ۲۱۹، ح ۴۴؛ الامالی، صدوق، مجلس ۲۶، ص ۱۸۴، ح ۱
۵. مصباح المتهجد، ص ۷۵۲؛ شانس الاعمال، ج ۲، ص ۲۵۴؛ المناقب، ابن شهرآشوب، ج ۱، ص ۵۲۷

براى بالا بردن کيفيت سايت سرزه لطفا نظرات سازنده خود را در انتهاى صفحه براى ما بفرستيد

گردآورنده: فردين م.

اعتقادات شیعه در بخش اسلام سايت سرزه

بیت انتخابی از دیوان حافظ :

خلوت گزيده را به تماشا چه حاجت است ««« »»» چون کوی دوست هست به صحرا چه حاجت است



غدیر خم در اظهار امیر ‏المؤمنین


TT / 272 --- TP / 15%



گردآوری شده توسط : فردين م.
تاریخ گردآوری : 2017-04-06
در دسته بندی : بیان
برچسب ها : غدیر , امیرالمؤمنین
مطالب مرتبط

نظرات

لطفا نظرات خود را در مورد فیلم و مطلب بالا بنویسید :