گاندوها انسان خوار نیستند

گاندوها آدم خوار نیستند

تصویر و عکس گاندوها آدم خوار نیستند
گاندو جانداری در خطر انقراض است که بر اساس آخرین آمارگیری حدود ۳۵۰ گاندو در کشورمان دیده شده است که عواملی مانند احداث سد، خشکسالی، تخریب زیستگاه و تقابل با انسان این حیوان را به مخاطره مییاندازد.

گاندو یک عبارت بلوچی است که برای تمساح مردابی به کار می رود و به معنای جانداری است که روی شکم می خزد، حوزه پراکنش اینشکلی در کشورمان در سیستان و بلوچستان است که جزو غربی ترین حوزه پراکنش آن در جهان تلقی میشود، پراکندگی عمده آن در هند و سریلانکا است که پس از آن به کشور پاکستان و سپس به کشورمان می رسد.
بر اساس آمارهای اعلام شده در دو هر کشور هند و سریلانکا به تنهایی ۳ هزار گاندو زیست می کند، در کشور پاکستان بیشتر در منطقه بلوچستان و سند پراکنده اند که آمارها جمعیتی حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ گاندو را نمایان میکند.
بر اساس آخرین آمارگیری در کشورمان در سال ۹۲ حدود ۳۵۰ گاندو دیده شده است در حالی که کارشناسان پیش نگاه کنی ۵۰۰ گاندو را کرده بودند اما به اعتقاد این کارشناسان سرشماری گاندوها بسیار دشوار است زیرا نگاه کردن آنها به سختی انجام می شود.
بر این اساس روز چهارشنبه پای گفتمانهای اصغر مبارکی مدیر کل دفتر موزه های تاریخ طبیعی و ذخایر ژنتیکی سازمان حفاظت محیط زیست که بیش از ۲۰ سال است در زمینه گاندوها تحقیق می کند نشستیم.
مبارکی گفت: به طور کلی تمساح در بر می داری سه خانواده کروکودیل، آلیگاتورها و گارییال ها هستند که از لحاظ رفتاری تفاوت چندانی با هم ندارند، در واقع تمام ۲۴ گونه تمساحی که در جهان وجود دارد از نظر رفتاری و جثه ای بسیار شبیه به هم هستند.
وی با بیان این که گاندو از خانواده کروکودیل است افزود: گاندو نسبت به سایر گونه ها چثه ای متوسط دارد که طول آن به ۳ تا ۳.۵ متر می رسد که در مقایسه با کروکودیل های ۶ متری در بر می داری جثه ای کوچولو است.
مبارکی بیان کرد: به طور کلی فلس پشت سر تمساح ها نشاندهنده تفاوت گونه ها است و قطر دم هم حالت سلامت حیوان را نمایان میکند به این معنا که هر چه قطر دم بیشتر باشد یعنی دم کلفت تر باشد تمساح از حالت تندرستی خوب تری برخوردار است چون محل تجمع چربی است.
وی درباره طول عمر تمساح ها گفت: رکورد طول عمر این حیوان در طبیعت بسیار دشوار است اما معمولا سنی بین ۴۰ تا ۵۰ سال طول عمر دارند که این میزان در اسارت امکان می دارد به ۶۰ سال هم برسد.
مبارکی افزود: پراکندگی گاندو در کشورمان بسیار محدود است ، در جنوب شرق کشورمان در قسمت استان سیستان و بلوچستان در شهرستان چابهار، راسک، نیکشهر و سراوان زیست می کند، برای حفاظت از اینشکلی حفاظت شده در خطر انقراض منطقه ای به عنوان منطقه حفاظت شده گاندو تعیین شده است که از بالای سد ' پیشین ' شروع و خود سد را در بر می گیرد و تا خلیج گواتر جلو میرود و امتداد رودخانه سرباز و باهوکلات را نیز شامل می شود.
مدیر کل دفتر موزه های تاریخ طبیعی و ذخایر ژنتیکی سازمان حفاظت محیط زیست تاکید کرد: یک منطقه حفاظت شده با هدف حفاظت از انواع گونه های زندگی کردی موجود در آن چه گیاهی و چه جانداری به وجود مییاید اما منطقه حفاظت شده گاندو فقط برای حفاظت از یک گونه آنهم گاندو یا همان تمساح پوزه کوتاه تعیین شده است که این نشاندهنده اهمیت حفظ اینشکلی است.
وی گفت: برخی تمساح ها مانند تمساح نیل یا آلیگاتور آمریکایی خوردن انسان جزو رژیم غذایی آنها است یعنی برای آنها فرقی نمی کند که طعمه انسان است یا حیوان، به آن هجوم می کنند اما گاندو آدم نمی خورد و فقط در شرایطی ویژه به مخصوص در زمان جفت گیری و تخم قرار دهی و یا این که احساس خطر کند به انسان هجوم می کند.
مبارکی افزود: گاندو نسبت به دیگر همنوعان خود در بر می داری پاهایی قوی است که دلیل آنهم پیاده روی زیاد این حیوان است، به دلیل نوع زیستگاه این حیوان بیشترین توان برای پیاده روی را دارد چون حیوان ناگزیر است با پیاده روی خود را به آب برساند.
وی درباره حالت دندان گاندوها گفت: گاندوها همیشه دندان دارند وقتی که یک دندان بشکند دندان دیگری جایگزین می شود؛ سن بلوغ گاندوها حدود ۸ سال است.
مبارکی با اشاره به نحوه تخم قرار دهی گاندوها توضیح داد که به طور کلی تمساح ها به دو صورت از تخم های خود حفاظت می کنند یک دسته مانند گاندوها زمین را حفر می کنند و تخم ها را در آن میگذارند دسته ای مانند آلیگاتور آمریکایی با علف های خشک وسط مرداب خانه ای تهیه میکنند و دمای آنرا با توجه به نحوه گذاشتن علف های خشک و تر تنظیم می کنند که در وسط آن نقطه ای به وجود مییاید که حرارات عالی برای تخم ها را دارد و سپس در آن میگذارند که به روش کپه ای سرشناس است.
وی با بیان این که جفت گیری تمساح ها در آب انجام می شود گفت: از نظر فیزیولوژیکی به گونه ای است که باید جفت گیری حتما در آب انجام شود که اواخر اسفندماه آغاز و تا برج اردیبهشت ادامه دارد و پس از آن وارد مرحله لانه سازی می شوند و تخم قرار دهی هم اواخر برج اردیبهشت صورت می گیرد و فرزندها تیرماه از تخم بیرون میروند.
مبارکی افزود: تعداد تخم با توجه به نوع گونه فرق می دارد همچنین به سن مادر، شرایط تغذیه ای و محیطی نیز بستگی دارد اما به طور متوسط هر گاندو بین ۲۵ تا ۳۰ تخم قرار میدهد که احتمال این که این تعداد تخم ها به مرحله بلوغ برسند تقریبا صفر است ، بر اساس براوردهای صورت گرفته از هر ۱۰۰ تخم یکی به مرحله بلوغ می رسد.
وی ادامه داد: وقتی که نوزادان ازتخم بیرون میروند حدود ۲۵ تا ۳۰ سانتی متر هستند که شکار پرندگان شغال، روباه و تمساح های بزرگ می شوند و در آب هم خدنگ ها آنها را می خورند.
مبارکی گفت: انتقال طفل به آب توسط مادر انجام می شود اما چون پراکنده می شوند مواظبت از آنها بسیار دشوار است، طفل گاندو در بر می داری دندانی به نام دندان تخم است که از آن برای پاره کردن پوسته داخل تخم و شکستن آن بهره میگیرد که پس از یک هفته می افتد.
وی بیان کرد: گاندوها در یک سری زیستگاه های طبیعی و مصنوعی زیست می کنند ، زیستگاه های طبیعی که همان رودخانه و برکه های آبهای طبیعی است ، زیستگاه مصنوعی به معنای محصور بودن در یک مکان نبیست بلکه اهالی بومی برای ذخیره آب چاله های بزرگی حفر می کنند که توسط باران و سیلاب پرآب می شود که به آن ' هوتک ' می گویند که زیستگاه مصنوعی گاندوها را تشکیل می دهند.
مبارکی به برکه پایین دست سد پیشین به عنوان یک زیستگاه طبیعی گاندوها اشاره کرد و گفت: به دلیل روان شدن گل و لای سد به پایین دست برکه خشک شده و جمعیت گاندو در آن منطقه بسیار کاهش داده شده است.
وی افزود: هجوم گاندو به احشام اهالی بومی، سیل، مهاجرت نوزادان برای رسیدن به آب، تخریب زیستگاه ها، آتش زدن حاشیه زیستگاه ها با هدف افزوده شدن زمین های زراعی و خشکسالی از جمله عوامل تهدید گاندوها است.
مدیر کل دفتر موزه های تاریخ طبیعی و ذخایر ژنتیکی سازمان حفاظت محیط زیست افزود: برخورد انسان با گاندو به دو صورت انجام می شود یکی به صورت مستقیم که به انسان هجوم می کند و دیگری با هجوم به احشام خسارت اقتصادی وارد می کند که در کشورمان بحث هجوم به انسان بسیار کم است اما هجوم به احشام زیاد دیده شده است.
وی گفت: بررسی ها نمایان میکند تحول اقلیم روی جنسیت تمساح ها نیز اثربخش است و امکان می دارد تعادل نر و ماده را به هم بزند، همچنین امکان می دارد حوزه پراکنش آنها افزایش کشف کند یعنی برای رسیدن به آب مسافت های زیادی را گذرانند که این یک درگیری است.
مبارکی درباره هجوم تمساح به انسان در کشورمان توضیح داد: اولین هجوم در سال ۲۰۰۱ یا ۲۰۰۲ صورت گرفت که در کشورمان در اوج خشکسالی به سر می برد، تعدادی از کودکان در یک برکه کوچولو در حال شنا بودند که یکی از فرزندها پای خود را روی تمساح گذاشت و حیوان هم در پاسداری از خود خردسال را به زیر آب کشید.
وی افزود: دومین هجوم هم در اردیبهشت ۹۵ صورت گرفت به این ترتیب که باز تعدادی از کودکان در حال شنا در برکه ای بودند که به صورت تصادفی با یک گاندو روبرو می شوند و حیوان یکی از کودکان را به زیر آب می کشد.
مبارکی بیان کرد: گاندو به صورت ذاتی به انسان هجوم نمی کند مگر این که در زمان جفت گیری باشد و یا احساس خطر کند ، همچنین این که برکه ای که کودکان در آن شنا می کردند رحلت کرده ۴ تا ۵ کیلومتر طول داشت اما اکنون به ۳۰۰ تا ۴۰۰ متر رسیده است و از آنجا که یکی از برکه های اصلی از نظر تجمع گاندو است تمام جمعیت این حیوان در مکان کوچولو جمع شده بودند.
وی تاکید کرد: گاندو جزو گونه های در خطر انقراض است و جریمه شکار این حیوان ۲۰ میلیون تومان است ، در کشورهایی مانند هند، کشور پاکستان، استرالیا، کشورهای جنوب شرق آسیا و امریکا از گوشت و پوست تمساح استفاده می کنندو برخی بر اساس باورهای غلط خون تمساح را به عنوان دارو می خورند.
مبارکی گفت: تمساح به عنوان یکی از گونه های اقتصادی در جهان مطرح است اما در کشورمان فعلا هیچ جنبه اقتصادی ندارد و به چشم مییاید می شود از آن برای جذب گردشگر و جهانگرد و توسعه صنعت بوم گردی بهره گرفت.
وی با بیان این که گاندو حیوان کم هوشی نیست بیان کرد: روی بدن گاندو نقطه هایی وجود دارد که هر کدام از آنها یک اندام حسی است که به نام ' ایزو ' سرشناس است که به فشار آب بسیار حساس است به این صورت اگه یک ماهی از فاصله ای از گاندو عبور کند این حسگرها با امواج آب عمل می کنند و گاندو متوجه ماهی می شود و واکنش نمایان میکند.

 

منبع:ایرنا

**اگر پيشنهادى داريد در قسمت نظر بنويسيد**

گردآوری توسط: بنفشه ب.

تازه های علمی در بخش دانش و فناوری سايت سرزه

بیت انتخابی از دیوان حافظ :

بيا که رايت منصور پادشاه رسيد
««« »»»
نويد فتح و بشارت به مهر و ماه رسيد

گاندوها انسان خوار نیستند

TT / 198 — TP / 11%

با دیگران به اشتراک بگذارید

نظر دهید

لطفا جواب سئوال زیر را بدهید *